bimahdiشنبه ۱۳ آذر ۱۳۹۵

آیین عزاداری محرم در شهر مقدس قم


گزارشی از برنامه هیئت‌های مذهبی قم در دهه اول محرم

آیین عزاداری محرم در شهر مقدس قم

امام حسین

با آغاز ماه محرم، حرم مطهر حضرت معصومه ص، خیابانها، مساجد، تکایا و محلات رنگ عزا به خود گرفته‌اند و برای شهادت مردی از تبار برزگان با شیوه‌هایی سنتی و آئینی قم را در کوچه‌های شهر تقسیم می‌کنند. . مراسم عزاداری از اولین روزهای دهه اول ماه محرم در مساجد، تکایا و حسینیه‌ها آغاز شده و مردم این شهر به طبق سنت‌های خود با ذوق و سلیقه‌ ویژه‌ای به برپایی مجالس عزاداری می‌پردازند. دسته‌های عزاداری در این روزها از تمام نقاط شهر برای عرض تسلیت به آستان مقدس حضرت معصومه می‌ایند و با ورود به حرم مطهر ضمن عرض تسلیت به کریمه اهل بیت به سر و سینه می‌زنند و اشک می‌ریزند. در روزهای تاسوعا و عاشورای حسینی حرکت دسته‌های عزاداری از اولین ساعات روز آغاز می‌شود و تا شب همچنان ادامه می‌دارد. طی سالهای اخیر با تدابیر اندیشیده شده حضور دسته‌هادر حرم مطهر بانظم بهتری انجام می‌گیرد و همه دسته عزاداری در ساعت مشخصی وارد حرم می‌شود و پس از مدت کوتاهی عزاداری از حرم مطهر خارج می‌گردند. دسته‌های عزاداری پس از بازگشت از حرم مطهر، طبق یک سنت دیرین به امامزاده‌ها رفته و در آنجا نیز به عزاداری می‌پردازند. در این روزها امامزاده سیدابراهیم، امامزاده سیدعلی ، امامزاده طیب و طاهر ، امامزاده سیدمعصوم و امامزاده‌ حمزه شاهد حضور گسترده دسته‌های عزاداری است. در ایام محرم از دیگر مکان‌های که در آن مجلس عزا برپا می‌باشد، بیوت مراجع عظام تقلید است و برخی دسته‌های عزاداری برای عرض ادب و ارادت با حضور در این بیوت به مرثیه‌خوانی و سینه‌زنی می‌پردازند. * دسته‌ها و هیات‌ بزرگ عزاداری در شهر قم دسته‌ها وهیات بزرگ عزاداری وجود دارد که مراسم‌های نوحه‌خوانی و سینه‌زنی در آن با حضور جمعیت بسیار گسترده‌ای انجام می‌گیرد که از آن جمله می‌توان به دسته‌های «چهل‌ اختران» و محله‌های «باغ پنبه» و « عربستان» و هیات‌‌های خادم‌الرضا و فاطمیون اشاره کرد. دسته چهل اختران بزرگترین دسته شهر قم است و هر سال پس از اقامه نماز ظهر عاشورا حرکت خود را به سمت حرم مطهر آغاز می‌کند. مراسم‌های این دسته عزاداری همواره مورد توجه مردم قم بوده است و بسیاری از مردم از نقاط مختلف شهر باحضور در مسیر حرکت هستند به تماشای آن می‌نشینند و بسیاری از ملتمسان دیدگاه اهل بیت برای شفا یافتن بیماران خود را با این دسته همراه می‌کنند و البته طبق گفته‌ها و شنیده‌ها هر ساله تعدادی از بیماران لاعلاج نیز در این دسته شفا می‌یابند. ویژگی این دسته حضور جمع کثیری از سادات قم است که با شالهای سبز بر پیراهن مشکی در صفوف به هم پیوسته به زنجیر زنی و سینه زنی می‌پردازند. در سال‌های اخیر علاوه بر عزاداری در مساجد و تکایا، مراسم‌های عزاداری برای اینکه باحضور جمعیت بیشتری از مردم برگزار شود به سالن‌های بزرگ ورزشی کشیده شده است و به طور نمونه در عزاداری هیات خادم‌الرضا شهر قم که در سالن ورزشی شهید حیدریان این شهر صورت می‌گیرد، هر شب بیش از ۷ هزار نفر حضور می‌یابند. * شبیه‌خوانی وتعزیه‌خوانی ازدیگر مراسم عزاداری‌هایی که از ایام گذشته تاکنون رواج داشته مراسم شبیه‌خوانی یا تعزیه است که در آن نوحه‌خوانان خوش صدا به ذکر مصایب وارد بر اهل بیت می‌پردازند و به تصویر می‌کشند. دسته محله «عربستان» و «شاه حمزه» همچنین گروه «عربها» که به «عزا طوریج» معروفند از شاخص‌ترین گروههای تعرزیه قم هعستند. * آتش‌زدن خیمه‌ها آتش‌زدن خیمه‌ها در عصر عاشورا رسمی است که از گذشته انجام می‌شده است که بر طبق این رسم که توسط هیات عرب‌های کربلایی مقیم قم ‌و در خیابان چهارمردان قم انجام می‌گیرد، کودکان در میانه خیمه‌هایی که برافراشته شده است می‌نشیند و سواران سرخ‌پوش خیمه‌ها را آتش زده و کودکان فرار می‌کند و پس از این اقدام، دسته‌های سیاهپوشی با پاهای برهنه و شتابان به سمت این خیمه‌ها و خیمه‌های نیمه‌سوخته حرکت کرده تا خیمه‌ها را خاموش کرده و به سر و سینه می‌زنند. «علمات» بیرقی است که همراه با دسته‌جات عزاداری حمل می‌شود و در شهر قم ۵ عمات وجود دارد که ساخت آنها مربوط به چند قرن گذشته می‌باشد و هر کدام متعلق به محله‌ای قدیمی می‌باشد اما معروفترین آنها، «تونح سینا» است که به خاندان چهل‌اخترانی‌ها و حمله چهل‌دختران تعلق دارد. بعد از آن «تونح مسجد چهارمردان»، «تونح تکیه آقا ‌سیدحسن»، «تونح میدان میر» و «تونح تکیه عشقعلی» حائز اهمیت می‌باشند. مردم شهر قم که تونح را مقدس و متبرک می‌دانند با حمل آن ارادت خود را به خاندان اهل بیت ابراز می‌کنند. همه ساله در دهه عاشورا دسته‌های عزاداری این تونح‌ها را به علامت عرض تسلیت تاحرم مطهر و منازل برخی مراجع تقلید حمل می‌کنند. * برداشتن نخل نخل عبارتست از تابوت یا جنازه‌ای تشبیهی که برای اقامه عزاداری شکل گرفته و حمل و تشیع می شود. حاملان نخل سپاهپوش هستند و شال عزا برگردن می‌گذراند، نخل را ابتدا با یک پارچه سیاه که نشانه عزاست می‌پوشانند و سپس یک نوار قرمز رنگ که حاکی از خون و شهادت است در جلو و عقب نخل می‌بندند و در نهایت پارچه سبز رنگ را به شکل عمامه و نشانه سیادت شهید و انتسابش به پیغمبر اکرم ص، بر چوبی که بالای نخل است می‌گردانند. طی سال‌های اخیر رسم برداشتن نخل بیشتر در روستاهای قم از جمله فرد‌و، ‌کهک و وشنوه انجام می‌گیرد. * نذر برای امام حسین در ایام محرم و بخصوص روزهای عاشورا و تاسوعا در شهر قم نیز همانند دیگر نقاط کشور پخش نذورات به وفور به چشم می‌خورد و در این روزها در کوچه و خیابانها مردم اقدام به توزیع پلو خورشت قیمه یا قورمه سبزی و شله زرد می‌پردازند و برخی دیگر نیز در مسیر حرکت دسته‌های عزاداری با راه‌اندازی ایستگاه‌های صلواتی اقدام به توزیع شیر و شربت و چای می‌نمایند. مردم شهر قم نیز همانند همه شیعیان جهان در این ایام لباس سیاه بر تن دارند و سال قمری را با نام حسین آغاز کرده‌ و آماده استقبال از کاروان عاشوراییان هستند و از نغمه هایی عاشورایی که بر پارچه‌های مشکی بر دیوارهای شهر نصب شده از گوشه کنار این نغمه‌ها به گوش می‌رسد؛ باز این چه شورش است که درخلق عالم است، باز این چه نوحه و چه عزا و چه ماتم است.

گزارشی از برنامه هیئت‌های مذهبی قم در دهه اول محرم

 
همزمان با فرا رسیدن ماه عزاداری سید و سالار شهیدان اباعبدالله الحسین(ع)، هیئت‌های مذهبی مختلف شهر مقدس قم برنامه عزاداری دهه اول محرم را اعلام کردند.

به گزارش خبرنگار مهر، هیئت رزمندگان اسلام قم برنامه عزاداری دهه اول محرم خود را همانند سالهای گذشته در مجتمع فرهنگی امام خمینی(ره) واقع در گلزار شهدای علی بن جعفر(ع) برگزار می‌کند که این مراسم هر ساله با استقبال گسترده عزاداران سیدالشهداء(ع) مواجه می‌شود.

حجت الاسلام و المسلمین ناصر رفیعی از اساتید حوزه و دانشگاه به مدت یازده شب در این هیئت سخنرانی و سید مهدی میرداماد نیز در مصیبت اباعبدالله الحسین(ع) و اهل بیت گرامش به مداحی می‌پردازد.

مراسم دهه اول هیئت رزمندگان اسلام از ساعت ۸ شب با قرآئت زیارت عاشورا آغاز می‌شود که سخنرانی و مداحی عزاداران این هیئت نیز همانند سالهای گذشته هر روز از شبکه سوم سیما پخش خواهد شد.

دسته عزاداران هیئت رزمندگان اسلام قم در روز عاشورا، از ساعت ۱۰ صبح از مسجد امام حسن عسکری(ع) به سمت حرم مطهر حضرت معصومه(س) حرکت می‌کند.

هیئت ثارالله

هیئت ثارالله قم نیز طبق سنوات گذشته مراسم‌های عزاداری خود را در مدرسه علمیه فیضیه قم برگزار می‌کند که در این مراسم حجت الاسلام محمد مهدی میرباقری از استادان برجسته حوزه علیمه قم سخنرانی خواهد کرد و مراسم نوحه خوانی نیز توسط مهدی سلحشور و سید محمد جوادی برگزار می‌شود.

مراسم عزاداری هیئت ثارالله(ع)، از شب اول ماه محرم به مدت ۱۱ شب بعد از اقامه نماز جماعت مغرب و عشاء در سالن اجتماعات مدرسه علمیه فیضیه قم برگزار می‌شود.

هیئت عزاداران حسینیه ارک

هیئت عزاداران حسینیه ارک قم نیز به مدت ۱۱ شب و از شب اول ماه محرم مراسم عزاداری خود را با سخنرانی حجت الاسلام سید حسن آقامیری و مداحی اسلام میرزایی از ساعت ۲۰ و ۳۰ دقیقه برگزار می‌کند.

هیئت خادم الرضا(ع)

هفدهمین سال برگزاری مراسم عزاداری دهه اول محرم هیئت خادم الرضا(ع) نیز همانند سالهای گذشته در مجموعه ورزشی دو هزار نفری حیدریان، با سخنرانی حجت الاسلام صالحی خوانساری و مداحی حاج مرتضی طاهری و جواد مقدم برگزار می‌شود.

مراسم عزاداری این هیئت از ساعت ۲۰ و ۳۰ دقیقه و با قرآئت قرآن کریم و زیارت عاشورا از شب اول تا شب یازدهم محرم برگزار می‌شود.

هیئت فاطمیون

هیئت فاطمیون قم نیز برنامه‌های دهه اول محرم خود را در دبیرستان شهید هدایتی قم واقع در خیابان انقلاب، نبش خیابان شهید کلهری برگزار خواهد کرد.

این برنامه از روز دوشنبه ۱۳ آبان به مدت ۱۰ شب و از ساعت ۱۹: ۳۰ با سخنرانی استاد حیدری کاشانی آغاز و در ادامه نیز حاج مهدی سلحشور به مداحی خواهد پرداخت.

بخش دیگری از برنامه‌های دهه اول محرم این هیئت، شعر خوانی شاعران آئینی برجسته استان و کشور خواهد بود و مراسم عزاداری این هیئت نیز به گفته مسئولان از طریق اینترنت و به صورت زنده برای کاربران فضای مجازی پخش خواهد شد.

هیئت محبین اهل بیت(ع)

هیئت محبین اهل بیت(ع) نیز مراسم دهه اول محرم خود را همانند سال‌های گذشته در دبیرستان امام صادق(ع) واقع در میدان روح الله و با سخنرانی حجت الاسلام پناهیان و مداحی مداحان اهل بیت عصمت و طهارت(ع) از ساعت ۱۴ هر روز برگزار می‌کند.

مجمع عاشقان حضرت محسن(ع)

مجمع عاشقان حضرت محسن(ع) نیز در دهه اول محرم مراسم سوگواری اباعبدالله الحسین(ع) را از ساعت ۱۳ هر روز، با سخنرانی حجت الاسلام صادق واعظ و مداحی مهدی مختاری در مدرسه علمیه امام خمینی(ره) واقع در فلکه جهاد برگزار می‌کند.

مراسم عزاداری دهه اول محرم در حسینیه شهدا واقع در بلوار ۱۵ خرداد نیز با سخنرانی آیت الله رضا استادی عضو شورای عالی مدیریت حوزه علیه قم و مداحی حسین شالبافان از ساعت۲۰ برگزار می‌شود.

هیئت اباعبدالله الحسین(ع)

هیئت اباعبدالله الحسین(ع) مراسم دهه اول محرم خود را با سخنرانی حجت الاسلام هادی الیاسی و مداحی مهدی سلحشور، سید مهدی میرداماد و جواد برزگر در حسینیه موج الحسین(ع) واقع در ۵۵ متری عمار یاسر کوچه ۳۷ بعد از اقامه نماز ظهر و عصر هر روز برگزار می‌کند.

هیئت عزادارن مسجد رضویه بازار کهنه قم نیز در دهه اول محرم مراسمات خود را با سخنرانی حجت الاسلام بندانی نیشابوری و مداحی حسین محلوجی از ساعت ۲۰ در این مسجد برگزار می‌کند.

هیئت حضرت فاطمه الزهرا(س)

هیئت حضرت فاطمه الزهرا(س) قم نیز در دهه اول ماه محرم مراسم خود را در حسینیه فاطمه زهرا (س) واقع در بلوار ۱۵ خرداد کوچه ۴۴، با سخنرانی حجت الاسلام غروی از اساتید حوزه علمیه قم و مداحی حاج عباس حیدرزاده از ساعت ۲۰ هر شب برگزار می‌کند.

هیئت کف العباس(ع)

هیئت کف العباس(ع) قم، ظهر دهه اول محرم مراسم عزاداری خود را در مسجد جامع الکلمه واقع در میدان معلم با سخنرانی حجت الاسلام میرزا محمدی و مداحی مادحین اهل بیت(ع) برگزار می‌کند.

 

برنامه‌های حرم حضرت معصومه(س)

در حرم مطهر حضرت فاطمه معصومه(س) نیز در دهه اول محرم بعد از اقامه نماز مغرب و عشاء مراسم عزاداری با سخنرانی حجت‌الاسلام و المسلمین سید مهدی میرباقری و مداحی سید مهدی میرداماد، مرتضی طاهری و حسن شالبافان برگزار می‌شود.

ویژه برنامه سوگ آفتاب هر روز ساعت ۱۰ صبح همراه با قرائت زیارت عاشورا توسط حجت‌الاسلام طباطبایی و سخنرانی حجت‌الاسلام و المسلمین فرحزاد و همچنین ویژه برنامه آیین غروب سرخ، همه روزه ساعت ۱۵ با سخنرانی حجت‌الاسلام بیگدلی و حجت‌الاسلام میردامادی و مداحی حاج حسن حیدرزاده و سید علی حسینی‌نژاد در حرم مطهر حضرت معصومه (س) برگزار می‌شود.

همایش شیرخوارگان حسینی نیز روز جمعه چهارم محرم ساعت ۷ و ۳۰ دقیقه صبح همزمان با سراسر کشور در شبستان امام خمینی(ره) حرم مطهر حضرت معصومه(س) برگزار می‌شود.

تولیت مسجد اعظم نیز اعلام کرده، مراسم عزاداری در این مسجد در دهه اول ماه محرم بعد از اقامه نماز مغرب و عشاء با سخنرانی حجت الاسلام و المسلمین فرحزاد و مداحی رضا عاصی برگزار خواهد شد.

مراسم سوگواری سیدالشهداء(ع) در دفتر آیت الله العظمی مکارم شیرازی در مسجد مدرسه امیرالمومنین(ع) واقع در خیابان شهداء نیز با سخنرانی حجج اسلام صالحی خوانساری و نظری منفرد و مداحی مداحان اهل بیت عصمت و طهارت(ع) هر روز از ساعت ۱۰ صبح برگزار می‌شود.

برنامه‌های مسجد جمکران

ویژه برنامه‌های مسجد مقدس جمکران در دهه اول ماه محرم نیز بعد از بعد از نماز ظهر و عصر با سخنران حجت الاسلام والمسلمین میردامادی و مداحی سید علی حسینی‌نژاد در این مسجد مقدس برگزار می‌شود.

قرائت زیارت ناحیه مقدسه در عصر تاسوعا، و عاشورا و عصر روز یازدهم محرم، همچنین قرآئت زیارت جامعه کبیره در روز یازدهم محرم و برگزاری محافل انس با قرآن در این ایام از دیگر برنامه‌های مسجد مقدس جمکران در دهه اول ماه محرم است.

برچسب ها :

yamahdi

اللهم عجل لولیک الفرج

سلامتی و تعجیل در فرج امام زمان (عج) و شادی روح اموات و پدر تازه درگذشته این حقیر صلوات

نظرات و ارسال نظر